پویاسامانه

تاریخ نمایش این آگهی : 1397/06/03 <br/> تعداد بازدید تاکنون : 4849810 تاریخ نمایش این آگهی : 1397/01/04 <br/> تعداد بازدید تاکنون : 20720565
کد خبر : 217908 تاریخ ثبت : 1397/6/21 08:47 نظرات تایید شده : 4
دکتر مسعود صیادی*

خودکشی و اهمیت پیشگیری از آن

یک روز از سال توسط سازمان بهداشت جهانی به اسم روز جهانی پیشگیری از خودکشی نام گرفته تا شاید افراد و جامعه توجه بیشتری به این نکته داشته باشند که چه می‌شود و کار به کجا می‌رسد که افرادی تصمیم می‌گیرند از زندگی کردن انصراف بدهند.

دهم سپتامبر مصادف با 19 شهریور به عنوان روز جهانی پیشگیری از خودکشی نام‌گذاری شده است. خودکشی یک اقدام در جهت تخریب خود است که فرد با قصد قبلی دست به خودکشی می‌زند طبق آمار سازمان بهداشت جهانی‌ در هر ۴۰ ثانیه یک نفر در جهان خودکشی می‌کند. خودکشی رفتار و پدیده‌ای ضداجتماعی است که معمولا در پی فشارهای اجتماعی و خانوادگی شکل می‌گیرد. بیشتر خودکشی‌ها از فشارهای روانی ناشی می‌شود. فشارهایی که عوامل گوناگونی مانند تنهایی، بی‌هدفی‌، احساس خلأ در زندگی، بیکاری ‌و مشکلات اقتصادی دارد.

عوامل مختلفی در بروز خودکشی نقش دارند یکی از عوامل بعد زیست‌شناختی که شامل زمینه‌ ژنتیکی و وراثتی  است ، اما ساختار شخصیتی فرد عامل مهمی است که بر بروز خودکشی تأثیر می‌گذارد. این که فرد وقتی با عامل استرس‌زایی مواجه می‌شود، تا چه حد توانایی این را داشته باشد که از ابزارهایی برای حل مشکل خود اقدام کند و یا این که به دلیل فقدان مهارت و قابلیت‌های لازم، به اصطلاح درهم بشکند و احساس ناامیدی کند و مرگ را چاره‌ مشکل خود ببیند، یا این که چه قدر توانایی تحمل هیجان‌های منفی و پشت سر گذاشتن بحران‌ها را داشته باشد، تا حد زیادی تحت تأثیر ویژگی‌های شخصیتی است که بخشی از آن در طی زندگی و در تعامل با محیط و خانواده کسب و آموخته می‌شود. بعد دیگر هم بعد اجتماعی است که از سطح کلان جامعه تا سطح خرد و در حد خانواده می‌تواند تأثیرگذار باشد.

اما در خصوص خودکشی علائمی وجود دارد که باید توسط خانواده و اطرافیان جدی گرفته شود این علایم شامل: مدام صحبت کردن یا فکر کردن در مورد مرگ،  ابتلا به افسردگی ، از دست دادن علاقه و اختلال در الگوی خواب و تغذیه ، آرزوی مرگ کردن، از دست دادن علاقه نسبت به چیزهایی که قبلا به آنها علاقه داشته، بیان مداوم حرف های ناشی از ناامیدی، درماندگی یا بی ارزشی بیان مداوم جملاتی مثل «کاش به دنیا نیامده بودم»، «اگر من اینجا نبودم، بهتر بود» یا «با مدرنم همه راحت می شوند، روی آوردن به رفتارهای مخرب مثل مصرف الکل یا مواد مخدر، رانندگی بی پروا و... چرخش ناگهانی خلق و خو و روی آوردن به تنهایی و منزوی شدن.

با توجه به شیوع خودکشی اقدامات پیشگیرانه از اهمیت فراوانی برخوردار است برای این منظور ضرورت دارد به روش های زیر توجه شود:
مهمترین گام ها برای پیشگیری جدی گرفتن نشانه هایی است که که در بالا اشاره شد اگر نشانه های گفته شده را در یکی از اطرافیانتان دیدید یا می خواهید با کسی که قصد خودکشی کردن را دارد، حرف بزنید.

به این نکته ها توجه کنید:
نه چهره یک نصیحت کننده را به خودبگیرید و نه یک فرد عاقل ناجی یا نصیحت کننده داشته باشید. سعی کنید در این موقعیت برای فردی که قصد خودکشی دارد یک همراه باشید و همدلی کنید بدین معنا که درک کنید و گوش دهید، همین! اگر شما نشانه های گفته شده را در فردی می بینید، چاره ای جز حرف زدن با او برایتان باقی نمی ماند. گوش کنید به جای اینکه به دنبال نصیحت کردن باشید، حرف هایش را بشنوید و بگذارید غم ها، ترس ها و نگرانی هایش را هرچقدر که می خواهد، بیرون بریزد. همدلی کنید بدون آنکه بخواهید، او را قضاوت کنید و حرف هایش را بی معنی و پوچ بخوانید، با او همدلی کنید.

می توانید با گفتن این جملات حس بهتری را در او ایجاد کنید: " تو در این روزهای سخت تنها نیستی. من اینجا کنارت هستم" امید بدهید ناامیدی از بهبود شرایط احتمال خودکشی را چندبرابر می کند. شما در میانه گفت و گو می توانید با چنین جملاتی به فرد مقابلتان امید تزریق کنید: "شاید حالا که در این روزهای سخت هستی باور نکنی، اما ما واقعا می توانیم این شرایط را تغییر دهیم! کمی صبوری کن تا با هم به چنین روزی برسیم." کمک بگیرید همیشه به تنهایی نمی توانید این کار سخت را انجام دهید و چنین فردی را از تصمیمی که گرفته، منصرف کنید. اگر احساس کردید ناامیدی بیشتر از آنچه انتظار داشتید در وجود او خانه کرده، حتما از یک روان پزشک کمک بگیرید و همراه با او به مطب یک متخصص بروید.

یزی که می‌شنوید را جدی بگیرید، آدم‌ها را جدی بگیرید و بگذارید آنها بدانند که برای شما مهم هستند. سعس کنید  فردی که قصد خودکشی دارد را قضاوت نکنید، به او نگویید که تنبل یا ضعیف است یا ارزش زندگی‌کردن را نمی‌داند. سعی کنید خودتان را به جای او قرار دهید و مساله را از نگاه او بررسی کنید.

در اخر و مهمتر از همه توسعه برنامه های پیشگیری در خانواده، مدارس و سایر نهادها از طریق آموزش و افزایش مهارت های زندگی بویژه حل مسائل پیش آمده در زندگی و کنترل خشم و هیجانات، همچنین تلاش جدی جهت رفع مشکلات و معضلاتی که جوانان با آن دست به گریبان هستند از قبیل بیکاری، ازدواج، مسکن و ... از اهمیت فراوانی در پیشگیری از خودکشی برخوردار است.

*روان درمانگر



کلمات کلیدی خبر : خودکشی مسعود صیادی